่ามาร้องไห้ฟูมฟายกับข้า”
“ข้าไม่รับผิดชอบหรอกนะ บอกว่าหมู่เดียวก็คือหมู่เดียว คนไหนไม่ทำตามแล้วเดือดร้อนเสียเองก็ถือว่ารับกรรมไป”
……
เริ่มจากด่าหนัก ๆ ยกสถานการณ์ที่เลวร้ายที่สุดมาเป็นตัวอย่าง จากนั้นผู้อาวุโสก็พูดเรื่องมันเทศ
ถึงจะแบ่งที่นาหนึ่งหมู่ออกมาทดลองทำนาน้ำแล้ว แต่ถ้าปลูกไม่สำเร็จเล่า?
คงไม่อาจปล่อยให้คนทั้งบ้านอดอยากหรอกกระมัง?
เวลาเช่นนี้ก็ต้องนำมันเทศมาเสริม มันเทศปลูกง่าย จะปลูกในแปลงผักหรือที่ดินรกร้างก็ได้ เหลือแค่ว่าจะได้ผลเก็บเกี่ยวมากหรือน้อยก็เท่านั้น
เมื่อทำนาช่วงต้นฤดูใบไม้ผลิเสร็จแล้ว สกุลจูก็จะพาทุกคนปลูกมันเทศ ต่อให้นาน้ำหนึ่งหมู่นั้นไม่ประสบความสำเร็จก็ยังมีมันเทศมาชดเชย คงจะไม่เลวร้ายจนเกินไป
“นี่คือการคาดการณ์ในทางร้ายที่สุด ทุกคนควรเตรียมใจเอาไว้ เวลาเริ่มทำอะไรใหม่ ๆ จะทำสำเร็จในคราวเดียวคงเป็นไปไม่ได้ มีเพียงทดลองทำหลายครั้ง มีประสบการณ์แล้ว จึงมีโอกาสประสบความสำเร็จมากขึ้น”
“ปีหน้าทุกคนกัดฟันอดทนกันไปก่อน รอจนถึงปีถัดไปหรือปีต่อ ๆ ไป ทุกคนก็จะมีชีวิตที่ดีขึ้นกว่าเดิมแล้ว”
“ถึงตอนนั้นจะสร้างบ้านใหม่หรือซื้อชุดใหม่ก็แล้วแต่พวกเจ้า ใครกล้าไม่เชื่อฟัง แอบทำเรื่องเหลวไหลแล้วไปสัญญาส่งเดชอยู่ข้างนอก ถ้าเกิดเรื่องอะไรขึ้น ข้าไม่ไปเก็บกวาดให้หรอกนะ”
“ถ้ามายั่วโทสะข้า ข้าก็จะไล่ออกจากหมู่บ้านไปทั้งหมดนั่นแหละ”
……
ประเดี๋ยวไม้เรียว ประเดี๋ยวพุทราหวาน ผู้นำหมู่