อยๆ คนที่กลับมามีน้อยลงเรื่อยๆ ที่เหลืออยู่เป็นคนชราที่ทำใจจากบ้านเกิดไม่ได้ คนช ชราบางคนยังช่วยส่งเสียคนวัยหนุ่มสาวให้พาลูกกับเด็กที่โตหน่อยไปเรียนหนังสือที่เมืองเป็นการชั่วคราวเลย ตอนอาจารย์ยังเด็ก ที่โรงเรียนนี้หนึ่งชั้นดีมีสองห้อง ห้องละสามสิบกว่า าคน ตอนนั้นคึกคักมาก…
เด็กอย่างพวกเราถูกชาวบ้านเรียกว่าหายนะ ไปที่ไหนก็สร้างหายนะที่นั่น ไล่ไก่ตีหมา เอาดินเหนียวปาใส่กำแพง ขุดหลุมในฟางข้าว ขุดกับดักในกองหิมะ ตอนแรกหลอกคนได้เยอะเลย แต่ตอ อนนี้…ทั้งหมู่บ้านมีเด็กอายุประมาณนั้นไม่กี่คน ถ้าโรงเรียนนี้ยังเปิดอยู่ก็จะมีเด็กอยู่สามถึงห้าคน แล้วจะเปิดไปทำไม? เมื่อก่อนหมู่บ้านหนึ่งหรือสองสามหมู่บ้านหนึ่งโรงเรียน ตอ อนนี้สิบกว่าหมู่บ้านหนึ่งโรงเรียน ดังนั้นโรงเรียนแบบนี้ถึงร้างกันเยอะ” ฟางเจิ้งพูดถึงตรงนี้ก็ทอดถอนใจยาว
เด็กแดงส่ายหน้า “ถ้าคนชราพวกนี้หายไป หมู่บ้านยังมีคนรึ? จะต้องเอาหลายหมู่บ้านมารวมกันหรือไม่?”
ฟางเจิ้งไม่พูด แต่เขารู้ว่าคำพูดเด็กแดงมีโอกาสสูงมากที่จะกลายเป็นจริง…ถึงตอนนั้นจริงๆ จะเป็นแบบใด? ฟางเจิ้งคิดมาตลอดว่าคนต่างหากคือรากฐานการคงอยู่ของสังคม ไม่มีคน ทุกอย่างก ก็ไม่มีความหมาย
ตอนนี้เองเ
